„Inteligencja wymaga, abyśmy nie bronili kurczowo swoich założeń.” – David Bohm

Za mną trzy warsztaty z liderkami i liderami. Rozmawialiśmy o tym, co w zarządzaniu bywa najtrudniejsze, a dokładniej o tym, co dzieje się między ludźmi, kiedy pojawia się presja, niezgoda, zmiana i emocje.

Analiza transakcyjna

Jednym z głównych tematów była analiza transakcyjna Erica Berne’a. Lubię ten model, bo uświadamia z jakiego stanu JA się komunikuję? Czy chcę rozwiązać problem, czy udowodnić, że mam rację? Czy słucham pracownika, czy już w myślach przygotowuję odpowiedź?

Podczas warsztatów mówiliśmy o odpowiedzialność za własne decyzje i działania. To obszar stanu JA Dorosły.  Przejmowanie odpowiedzialności za innych może uruchamiać stan Rodzica, a unikanie odpowiedzialności bywa reakcją ze stanu Dziecka. To nie sztywne definicje stanów JA, tylko sposób spojrzenia na nasze zachowania. Dorosły sprawdza fakty, zadaje pytania, podejmuje decyzje. Rodzic potrafi troszczyć się, stawiać granice i dbać o zasady. Dziecko wnosi spontaniczność, energię, kreatywność i emocje. Każdy z tych stanów JA jest nam potrzebny, tylko nie zawsze korzystamy z niego adekwatnie do sytuacji.

Kiedy liderka stale ratuje zespół i kończy za innych zadania, jest bardzo pomocna… tylko komu to służy na dłuższą metę? A kiedy lider za każdym razem reaguje pouczeniem, czy rzeczywiście wzmacnia odpowiedzialność, czy raczej ćwiczy u pracowników tłumaczenie się? Najważniejsza zmiana zaczyna się wtedy, gdy zamiast automatycznej reakcji wybieramy świadomą odpowiedź.

Ego lidera

„Ego lubi mieć ostatnie słowo. Dojrzałość potrafi zadać jeszcze jedno pytanie”.

Cytat pochodzi z książki Ewy Błaszczak Lider i jego Ego.

Każdy z nas wnosi do pracy swoją historię, doświadczenia sukcesów, porażek, przekonania o autorytecie, własne potrzeby uznania, bezpieczeństwa czy wpływu. Każdy ma Ego. I dobrze. Trzeba nauczyć się nim zarządzać, szczególnie wtedy, gdy ktoś kwestionuje nasz pomysł. Czy sprzeciw pracownika musi oznaczać podważenie autorytetu? A może to po prostu to inna perspektywa? Dojrzałość lidera widać nie wtedy, gdy wszyscy przytakują, ale wtedy, gdy można się nie zgodzić i nadal rozmawiać. Dialog buduje odpowiedzialność. Cisza bywa tylko pozornym spokojem.

W czasie warsztatów wykorzystaliśmy grę „Siła Założeń” RSVP Design. Gra pozwoliła doświadczyć, jak mocno kierujemy się założeniami i jak bardzo wierzymy w swoją wersję wydarzeń. Czy mój pracownik rzeczywiście mnie ignoruje? A może tylko nie mam pełnej informacji? 

Z tych trzech spotkań zabieram ważną myśl: zarządzanie nie polega na tym, żeby zawsze mieć odpowiedź, wygrać rozmowę czy wszystkim oszczędzić trudności. Polega na tworzeniu warunków, w których ludzie mogą myśleć, rozmawiać, podejmować decyzje i brać za nie odpowiedzialność. 

Może najważniejsze pytanie po warsztacie nie brzmi: „Co zmieni mój zespół?”, lecz: „Co ja zrobię inaczej podczas następnej rozmowy?”.